Một trong những công việc quan trọng nhất của bộ phận quản trị cung ứng là xác định cũng như giải quyết được các rủi ro xảy ra trong chuỗi cung ứng. Tuy nhiên, hầu hết các vấn đề rủi ro phát sinh trong chuỗi cung ứng khó có thể giải quyết hay khắc phục tức thời được. Vì thế, đo lường và tính toán các vấn đề trước khi xảy ra là biện pháp tốt nhất để ngăn chặn những rủi ro ấy.

CÁC LOẠI RỦI RO THƯỜNG GẶP

Tổ chức Procurement Leaders đang nghiên cứu chi phí tác động của từng nhóm rủi ro chính và đã xác định được 5 nhóm rủi ro chính có thể ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động của chuỗi cung ứng.

1. Rủi ro giá thành

Hiện nay, lạm phát và biến động là 2 nguyên nhân chính dẫn đến rủi ro về giá thành

1.1. Lạm phát

Việc tăng giá đột ngột có thể ảnh hưởng lớn đến các thị trường dễ bị tác động. Một biện pháp để kiểm soát tình trạng này là ký kết hợp đồng dài hạn, có thể giúp giảm tác động của các đợt tăng giá trong tương lai. Tuy nhiên, biện pháp này cũng có mặt hạn chế là mất tính linh động. Đặc biệt, khi giảm phát diễn ra và giá thành đã cố định dài hạn, công ty cũng sẽ bị thiệt hại lớn.

Vd: Một công ty vận tải dự đoán rằng mức giá xăng sẽ tăng lên ở quý sau, để tránh tình trạng  chi phí trong tương lai sẽ tăng lên, bên cung ứng quyết định kí trước một hợp đồng mua xăng dài hạn có giá trị bằng với chi phí hiện tại. Tuy nhiên, ở quý sau giá xăng không tăng mà giảm mạnh. Điều này tương đồng với việc công ty đã trả tiền chi phí cho nhiên liệu cao hơn so với giá thị trường.

1.2. Biến động thị trường

Nhân tố thứ hai liên quan đến rủi ro giá thành là biến động thị trường. Tình trạng này diễn ra khi thị trường thay đổi nhanh, đột ngột khó dự đoán. Khi thị trường biến động, trượt giá có thể diễn ra bất ngờ, đồng thời việc hoạch định kế hoạch cũng khó khăn hơn. Thị trường hàng hóa dễ bị biến động nhất, dẫn đến người mua trong thị trường này thường ký các hợp đồng bảo đảm trong đó giá sản phẩm có thể cao hơn hoặc thấp hơn giá trị hiện tại nhưng về lâu về dài sẽ có lợi cho người mua.

Ở Vmax, khi bạn mua trước một gói sản phẩm dài hạn theo quý hoặc năm, bạn sẽ được rất nhiều ưu đãi từ chiết khấu khủng đến hàng loạt quà tặng hấp dẫn kèm theo.

2. Rủi ro chất lượng

Rủi ro chất lượng có thể diễn ra vì một nguyên nhân đơn giản nhưng lại gây ra hậu quả nghiêm trọng. Điển hình như việc sử dụng thường xuyên mực in kém chất lượng. Mặc dù có thể tiết kiệm được chi phí, tuy nhiên về lâu dài, máy in sẽ nhanh hư tổn, kềm theo hàng loạt những tác hại đi chung như hàng loạt hóa đơn, chứng từ không thể in kịp trong ngày, kéo theo đình trệ dây chuyền sản xuất.

Vì vậy, bạn cần áp dụng nhiều phương pháp để đảm bảo chất lượng sản phẩm trước các thay đổi bất thường có thể diễn ra trong quá trình sản xuất. Các quy trình đảm bảo chất lượng, như Six Sigma, cung cấp hướng dẫn hữu ích về cách tự động hóa quy trình sản xuất và giảm thiểu lỗi do con người, đồng thời, cũng khuyến khích sử dụng các quy trình tối giản, hiệu quả.

3. Rủi ro vận chuyển

Rủi ro vận chuyển là tình huống dễ gặp nhất ở nhiều doanh nghiệp vì khó có thể kiểm soát được những trục trặc, rủi ro xảy ra tức thời trong quá trình vận chuyển. Ví dụ, trong quá trình vận chuyển máy in được đặt từ Vmax, đường xốc nên máy bị hỏng hóc, công ty in ấn không đủ máy để chạy hàng và công việc bị trì hoãn.

Rủi ro vận chuyển có thể tác động đến hoạt động kinh doanh theo 3 cách sau đây: không chuyển hàng, chuyển hàng muộn hoặc chuyển hàng sớm. Quản lý các rủi ro này có ý nghĩa khá quan trọng, doanh nghiệp cần nhận thức được các biến động, thay đổi có thể làm ảnh hưởng đến quá trình vận chuyển, từ đó tăng cường năng lực phản ứng của mình.

4. Rủi ro pháp lý

Khi nhà cung cấp vi phạm pháp luật, doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng có thể bị liên đới. Điển hình tại vương quốc Anh, theo Đạo luật Chống hối lộ, khi một nhà cung ứng phạm tội tham nhũng trong quá trình kinh doanh, khách hàng của công ty đó có thể phải chịu các án phạt tài chính nặng nề. Ở Việt Nam, nếu doanh nghiệp cung cấp sản phẩm được làm giả, có độc tính hay kém chất lượng, ngay cả khi các sản phẩm đó được nhập từ nhà cung cấp của họ thì doanh nghiệp của đó vẫn phải người chịu trách nhiệm rủi ro pháp lý.

Vì thế, khi ký kết hợp đồng, các công ty cần bổ sung các điều khoản giúp bảo vệ mình trước các rủi ro pháp lý từ bên cung ứng.

Tuy nhiên, điều này chỉ giúp giải quyết một phần các rủi ro pháp lý. Để công ty không bị ảnh hưởng bởi các rủi ro loại này, họ cần phải đào tạo bên cung ứng và đội ngũ thu mua của mình sao cho nhận thức đầy đủ về luật pháp, và phải có thái độ kiên quyết, không làm việc cùng các tổ chức có hành vi phạm pháp.

5. Rủi ro danh tiếng

Đây là loại rủi ro khó lường nhất. Rủi ro này liên quan mật thiết đến quan điểm của công chúng về doanh nghiệp. Danh tiếng của một công ty có thể bị ảnh hưởng nghiêm trọng nếu cộng đồng cho rằng công ty đang vi phạm một vấn đề đạo đức nào đó, hay thậm chí vi phạm luật pháp.

Tân Hiệp Phát là điển hình cho sự rủi ro về danh tiếng. Cuối năm 2014, vì một con ruồi trong chai nước, nhãn hàng này đã thiệt hại 2.000 tỉ đồng (theo như những gì đại diện Tân Hiệp Phát công bố). Hai sản phẩm chịu thiệt hại lớn nhất là nước tăng lực Number 1 và Trà xanh 0 độ.

Tương tự như rủi ro về pháp lý ở trên, công ty bạn có thể không liên quan đến rủi ro danh tiếng, nhưng nếu nhà cung cấp của bạn đang gặp phải rủi ro về danh tiếng, thì khả năng cao doanh nghiệp của bạn cũng sẽ bị ảnh hưởng. Để tránh tình trạng này xảy ra, doanh nghiệp cần phải chủ động giám sát và thực hiện các tiêu chuẩn, các quy định theo pháp luật.

 

Kết luận

Với những rủi ro luôn có thể xảy ra bất cứ lúc nào trong chuỗi cung ứng của bạn, ngoài việc ngăn chặn những rủi ro ấy, bạn cần lập những giải pháp sống còn để thích ứng những tình huống xảy ra đột ngột. Nắm được các tiêu chí để đánh giá nhà cung cấp cũng như những chỉ tiêu lựa chọn sản phẩm từ nhà cung cấp sẽ giúp bạn giảm bớt hơn trong việc xây dựng những viên gạch đầu trong chuỗi cung ứng.

Sign up để nhận Ebook Nguồn cung duy nhất – Giải pháp sống còn cho bộ phận purchasing thời đại 4.0​

 

BÌNH LUẬN

Please enter your comment!
Please enter your name here